Νέος ΚΟΚ: Τα πραγματικά πρόστιμα και οι κυρώσεις που πρέπει να γνωρίζει κάθε οδηγός
Πόσο κοστίζει πλέον η χρήση κινητού στο τιμόνι; Τι προβλέπεται για το κόκκινο, την υπερβολική ταχύτητα ή την οδήγηση υπό την επήρεια αλκοόλ;
Ο νέος Κώδικας Οδικής Κυκλοφορίας, ο Ν. 5209/2025, δεν περιορίζεται σε συστάσεις. Προβλέπει συγκεκριμένα πρόστιμα, αφαίρεση άδειας οδήγησης και πολύ αυστηρότερες συνέπειες όταν η ίδια επικίνδυνη παράβαση επαναλαμβάνεται.
Παρακάτω συγκεντρώσαμε τις κυρώσεις για μερικές από τις συχνότερες και σοβαρότερες παραβάσεις που αφορούν κάθε οδηγό.
Με μια ματιά: Για βασικές επικίνδυνες παραβάσεις, τα πρόστιμα ξεκινούν από 150 ευρώ και μπορούν να φτάσουν τα 2.000 ευρώ, ενώ η άδεια οδήγησης μπορεί να αφαιρεθεί από 20 ημέρες έως και ένα έτος ήδη από την πρώτη παράβαση. Αυτά δεν είναι γενικά ανώτατα όρια: η υποτροπή, η συρροή και οι δικαστικές κυρώσεις μπορεί να έχουν βαρύτερες συνέπειες.
Πίνακας προστίμων του νέου ΚΟΚ
| Παράβαση | Πρόστιμο | Πρόσθετη κύρωση |
|---|---|---|
| Χρήση κινητού κατά την οδήγηση | 350 € | Αφαίρεση άδειας οδήγησης για 30 ημέρες |
| Παραβίαση κόκκινου σηματοδότη | 700 € | Αφαίρεση άδειας οδήγησης για 60 ημέρες |
| Μη χρήση ζώνης από τον οδηγό | 350 € | Αφαίρεση άδειας οδήγησης για 30 ημέρες |
| Μη χρήση κράνους από τον οδηγό | 350 € | Αφαίρεση άδειας οδήγησης για 30 ημέρες |
| Μη χρήση ζώνης από επιβάτη | 150 € | — |
| Μη χρήση κράνους από επιβάτη | 350 € | — |
| Υπέρβαση ορίου έως 20 χλμ./ώρα | 150 € | — |
| Υπέρβαση πάνω από 20 έως 30 χλμ./ώρα | 150 € | Αφαίρεση άδειας οδήγησης για 20 ημέρες |
| Υπέρβαση πάνω από 30 έως 50 χλμ./ώρα | 350 € | Αφαίρεση άδειας οδήγησης για 30 ημέρες |
| Υπέρβαση ορίου πάνω από 50 χλμ./ώρα | 700 € | Αφαίρεση άδειας οδήγησης για 60 ημέρες |
| Ταχύτητα πάνω από 200 χλμ./ώρα | 2.000 € | Αφαίρεση άδειας οδήγησης για 1 έτος |
Οι κυρώσεις εξαρτώνται από τα πραγματικά περιστατικά κάθε παράβασης. Όπου συντρέχουν περισσότερες παραβάσεις ή προκαλείται ατύχημα, μπορεί να εφαρμόζονται πρόσθετες διοικητικές ή ποινικές κυρώσεις.
Κινητό στο τιμόνι: 350 ευρώ και δίπλωμα για 30 ημέρες
Η εν κινήσει χρήση κινητού τηλεφώνου τιμωρείται με πρόστιμο 350 ευρώ και αφαίρεση της άδειας οδήγησης για 30 ημέρες.
Ο ΚΟΚ απαγορεύει τη χρήση κινητού που δεν βρίσκεται σε ειδική θέση για ανοικτή ακρόαση, καθώς και τη χρήση άλλων συσκευών τηλεπικοινωνίας ή συσκευών για βιντεοσκόπηση και ζωντανή μετάδοση από τη θέση του οδηγού, εφόσον δεν είναι τοποθετημένες σε ειδική θέση.
Αν η χρήση κινητού συνδεθεί με τροχαίο που προκαλεί βαριά σωματική βλάβη, σοβαρή ζημιά σε κοινωφελείς εγκαταστάσεις ή θάνατο, προβλέπονται και οι ποινές της επικίνδυνης οδήγησης.
Η ασφαλής επιλογή είναι απλή: ρυθμίζουμε πλοήγηση, μουσική και κλήσεις πριν ξεκινήσουμε. Αν χρειαστεί να πιάσουμε το τηλέφωνο, σταματάμε πρώτα σε ασφαλές και επιτρεπόμενο σημείο.
Ταχύτητα: από 150 έως 2.000 ευρώ
Η υπέρβαση του ορίου ταχύτητας τιμωρείται κλιμακωτά:
- Έως 20 χλμ./ώρα πάνω από το όριο: πρόστιμο 150 ευρώ.
- Πάνω από 20 έως και 30 χλμ./ώρα: πρόστιμο 150 ευρώ και αφαίρεση άδειας για 20 ημέρες.
- Πάνω από 30 έως και 50 χλμ./ώρα: πρόστιμο 350 ευρώ και αφαίρεση άδειας για 30 ημέρες.
- Πάνω από 50 χλμ./ώρα: πρόστιμο 700 ευρώ και αφαίρεση άδειας για 60 ημέρες.
- Οδήγηση με ταχύτητα πάνω από 200 χλμ./ώρα: πρόστιμο 2.000 ευρώ και αφαίρεση άδειας για ένα έτος.
Το όριο δεν είναι στόχος. Ακόμη και όταν κινούμαστε εντός του επιτρεπόμενου ορίου, οφείλουμε να προσαρμόζουμε την ταχύτητα στην κίνηση, την ορατότητα, τον καιρό, την κατάσταση του δρόμου και την παρουσία πεζών ή ποδηλατών.
Αλκοόλ: οι κυρώσεις αυξάνονται ανάλογα με τη μέτρηση
Ο ΚΟΚ προβλέπει τρεις βασικές βαθμίδες κυρώσεων για οδήγηση υπό την επίδραση αλκοόλ:
| Συγκέντρωση αλκοόλ | Πρόστιμο | Πρόσθετη κύρωση |
|---|---|---|
| 0,50–0,80 g/l στο αίμα ή 0,25–0,40 mg/l στον εκπνεόμενο αέρα | 350 € | Αφαίρεση άδειας για 30 ημέρες |
| Πάνω από 0,80 έως 1,10 g/l στο αίμα ή πάνω από 0,40 έως 0,60 mg/l στον εκπνεόμενο αέρα | 700 € | Αφαίρεση άδειας για 90 ημέρες |
| Πάνω από 1,10 g/l στο αίμα ή πάνω από 0,60 mg/l στον εκπνεόμενο αέρα | 1.200 € | Αφαίρεση άδειας και στοιχείων κυκλοφορίας για 180 ημέρες και φυλάκιση τουλάχιστον 2 μηνών |
Και στις τρεις περιπτώσεις το όχημα ακινητοποιείται υποχρεωτικά. Η άρνηση ελέγχου αλκοόλ δεν αποτελεί λύση: ο νόμος τεκμαίρει συγκέντρωση άνω του 1,10 g/l στο αίμα.
Η σωστή απόφαση λαμβάνεται πριν από την έξοδο: ορίζουμε οδηγό που δεν θα πιει ή επιλέγουμε ταξί και άλλο ασφαλές μέσο μετακίνησης.
Κόκκινο φανάρι: 700 ευρώ και αφαίρεση διπλώματος
Η παραβίαση σταθερού κόκκινου σηματοδότη επιφέρει πρόστιμο 700 ευρώ και επιτόπου αφαίρεση της άδειας οδήγησης για 60 ημέρες.
Το σταθερό κίτρινο δεν σημαίνει «προλαβαίνω». Ο οδηγός πρέπει να σταματήσει, εκτός αν βρίσκεται τόσο κοντά στον σηματοδότη ώστε να μην μπορεί να ακινητοποιηθεί με ασφάλεια.
Ζώνη και κράνος: δεν είναι προαιρετικά ούτε για λίγα μέτρα
Για τον οδηγό που δεν φορά ζώνη ασφαλείας ή προστατευτικό κράνος προβλέπονται 350 ευρώ πρόστιμο και αφαίρεση της άδειας οδήγησης για 30 ημέρες.
Για τον επιβάτη που δεν φορά ζώνη προβλέπεται πρόστιμο 150 ευρώ, ενώ για τον επιβάτη που δεν φορά κράνος το πρόστιμο είναι 350 ευρώ. Ο οδηγός έχει επίσης υποχρέωση να μεριμνά για την ασφάλεια των συνεπιβατών του και να ελέγχει τη χρήση ζώνης και κράνους.
Οι περισσότερες μετακινήσεις μας είναι μικρές, όμως ένα ατύχημα δεν χρειάζεται μεγάλη απόσταση για να συμβεί.
Ράμπες και θέσεις ΑμεΑ: 150 ευρώ και βαριές αφαιρέσεις
Η στάση ή στάθμευση σε ράμπα διάβασης ατόμων με αναπηρία, σε οδηγό τυφλών ή σε ειδική θέση στάθμευσης ΑμεΑ δεν είναι μια «απλή στάθμευση».
Για τις συγκεκριμένες περιπτώσεις προβλέπεται πρόστιμο 150 ευρώ, αφαίρεση της άδειας οδήγησης συνολικά για 60 ημέρες λόγω της πρόσθετης κατηγορίας αντικοινωνικής οδικής συμπεριφοράς και αφαίρεση των στοιχείων κυκλοφορίας για 70 ημέρες.
Το σημείο αυτό δεν πρέπει να μένει ελεύθερο για να αποφύγουμε το πρόστιμο, αλλά για να μπορεί ένας άνθρωπος να κινηθεί με ασφάλεια και αξιοπρέπεια.
Χωρίς δίπλωμα: τι αλλάζει ανά περίπτωση;
Έχω έγκυρο δίπλωμα, αλλά δεν το έχω μαζί μου: Η μη κατοχή του εγγράφου κατά τον έλεγχο, σε έντυπη ή νόμιμη ψηφιακή μορφή, είναι παράβαση Ε1-Α, με πρόστιμο 30 ευρώ. Δεν ταυτίζεται με την οδήγηση από κάποιον που δεν απέκτησε ποτέ άδεια ή δεν έχει την κατάλληλη κατηγορία. Ν. 5209/2025, άρθρα 103 και 108.
Δεν έχω αποκτήσει δίπλωμα ή οδηγώ όχημα χωρίς την κατάλληλη κατηγορία: Το άρθρο 98 παρ. 4 προβλέπει:
| Όχημα | Διοικητικό πρόστιμο |
|---|---|
| Μοτοποδήλατο, μοτοσικλέτα, μηχανοκίνητο τρίκυκλο ή τετράκυκλο | 500 € |
| Επιβατικό αυτοκίνητο ιδιωτικής χρήσης | 700 € |
| Επιβατικό δημόσιας χρήσης ή λεωφορείο | 1.000 €, με τις πρόσθετες κυρώσεις που προβλέπονται για τη δραστηριότητα |
| Φορτηγό | Εφαρμόζονται οι ειδικές κυρώσεις του Ν. 3446/2006 |
Προβλέπεται επίσης αφαίρεση των στοιχείων κυκλοφορίας για 30 ημέρες και αφαίρεση άδειας οδήγησης για ένα έτος, εφόσον υπάρχει. Οι διοικητικές αυτές κυρώσεις ισχύουν και όταν η άδεια έχει ανακληθεί ή αφαιρεθεί.
Η πληρωμή του προστίμου δεν παρέχει δικαίωμα οδήγησης. Για συμμετοχή στις εξετάσεις αρχικής άδειας, το άρθρο 98 παρ. 5 απαιτεί να έχει παρέλθει το προβλεπόμενο διάστημα και να προσκομιστεί αποδεικτικό πληρωμής. Επιπλέον, το άρθρο 101 παρ. 4 προβλέπει με δικαστική απόφαση στέρηση του δικαιώματος απόκτησης άδειας για τουλάχιστον τρία έτη, ή τουλάχιστον δέκα έτη αν ο οδηγός προκάλεσε υπαίτια τροχαίο με σοβαρό τραυματισμό ή θάνατο. Πρόκειται για ξεχωριστή δικαστική κύρωση, όχι για αυτόματο επιτόπιο πρόστιμο. Ν. 5209/2025, άρθρα 98 και 101.
Αν οδηγώ ενώ μου έχει αφαιρεθεί το δίπλωμα;
Όταν η άδεια έχει αφαιρεθεί για παράβαση του ΚΟΚ, προβλέπονται επιπλέον των διοικητικών κυρώσεων φυλάκιση έως ένα έτος και χρηματική ποινή τουλάχιστον 2.000 ευρώ. Η δικαστική χρηματική ποινή διαφέρει από το διοικητικό πρόστιμο των 700 ευρώ για ΙΧ.
Το άρθρο 101 παρ. 5 προβλέπει επίσης, με δικαστική απόφαση, στέρηση του δικαιώματος επαναχορήγησης για τρία επιπλέον έτη. Σε υπαίτιο τροχαίο με τραυματισμό ή θάνατο προβλέπεται δυνατότητα ακόμη και δια βίου αφαίρεσης. Ν. 5209/2025, άρθρα 98 παρ. 4β και 101 παρ. 5.
Αν κάνω και άλλη παράβαση χωρίς δίπλωμα;
Η έλλειψη διπλώματος δεν διαγράφει την άλλη παράβαση. Στη συρροή, ο γενικός κανόνας είναι το πρόστιμο της βαρύτερης παράβασης συν το μισό των προστίμων των υπόλοιπων παραβάσεων. Τα διοικητικά μέτρα αθροίζονται, ενώ τυχόν ποινικές κυρώσεις εξετάζονται ξεχωριστά. Ν. 5209/2025, άρθρα 106 παρ. 10 και 107 παρ. 9.
Οδήγηση στα 17: πού επιτρέπεται και τι γίνεται χωρίς συνοδό;
Μετά την επιτυχία στις εξετάσεις και την έκδοση της προσωρινής άδειας, επιτρέπεται συνοδευόμενη οδήγηση κατηγορίας Β. Ο συνοδός πρέπει να είναι τουλάχιστον 25 ετών, να κατέχει άδεια Β πάνω από πέντε έτη, σε ισχύ και μαζί του. Στο όχημα τοποθετείται το διακριτικό «Σ». ΥΑ Δ30/Α3/347507/2021, άρθρα 2–4.
Περιφέρεια ή νομός;
- Στην υπόλοιπη Ελλάδα: εντός της Περιφερειακής Ενότητας του τόπου κατοικίας του οδηγού.
- Στην Αττική: ισχύει εξαίρεση και επιτρέπεται η συνοδευόμενη οδήγηση σε ολόκληρη την Περιφέρεια Αττικής.
Επομένως, ένας 17χρονος κάτοικος Αχαρνών δεν περιορίζεται στην Ανατολική Αττική. Μπορεί να οδηγεί με νόμιμο συνοδό εντός της Περιφέρειας Αττικής, αλλά όχι εκτός των ορίων της. Ο ακριβής γενικός όρος είναι «Περιφερειακή Ενότητα», όχι «νομός». Ν. 4850/2021, άρθρο 4 παρ. 7.
Χωρίς συνοδό ή με ακατάλληλο συνοδό
Η ειδική υπουργική απόφαση αντιμετωπίζει την περίπτωση ως οδήγηση χωρίς την κατάλληλη άδεια. Σε συνδυασμό με το άρθρο 98 του νέου ΚΟΚ, για ΙΧ προβλέπεται διοικητικό πρόστιμο 700 ευρώ και τα αντίστοιχα διοικητικά μέτρα. Επιπλέον, η απόφαση ορίζει:
- Η προσωρινή άδεια αφαιρείται, ακυρώνεται και δεν επανεκδίδεται.
- Το έντυπο της άδειας χορηγείται με τη συμπλήρωση των 19 ετών, με την επιφύλαξη άλλων ενεργών κυρώσεων.
- Αν υπάρχει συνοδός που κατέχει δίπλωμα αλλά δεν πληροί τις απαιτούμενες προϋποθέσεις, αφαιρείται και το δικό του δίπλωμα για 30 ημέρες.
Η εφαρμογή του νέου ΚΟΚ προκύπτει από το άρθρο 113 παρ. 3: οι παραπομπές στον παλαιό ΚΟΚ νοούνται ως παραπομπές στα αντίστοιχα άρθρα του νέου. ΥΑ, άρθρο 5 παρ. 2α και Ν. 5209/2025, άρθρα 98 και 113.
Με συνοδό, αλλά εκτός της επιτρεπόμενης περιοχής
Ο γεωγραφικός περιορισμός είναι προϋπόθεση της προσωρινής άδειας. Από τον συνδυασμό του άρθρου 4 παρ. 7 του Ν. 4850/2021 και του άρθρου 5 παρ. 1 της υπουργικής απόφασης προκύπτει ότι η οδήγηση εκτός των ορίων αποτελεί μη νόμιμη οδήγηση και υπάγεται στις κυρώσεις έλλειψης ή στέρησης άδειας. Για ΙΧ, η βασική διοικητική κύρωση του άρθρου 98 είναι 700 ευρώ, μαζί με τα προβλεπόμενα διοικητικά μέτρα.
Η ειδική διάταξη για χορήγηση στα 19 αναφέρεται ρητά στην απουσία κατάλληλου συνοδού· δεν τη μεταφέρουμε αυτομάτως σε κάθε γεωγραφική παράβαση. Για παραβάσεις που επιφέρουν αφαίρεση, η υπουργική απόφαση προβλέπει ακύρωση της προσωρινής άδειας, ενώ η χορήγηση του εντύπου μετά τα 18 εξαρτάται και από τη λήξη ενεργής κύρωσης. ΥΑ, άρθρα 5–6.
Υποτροπή: η δεύτερη φορά κοστίζει πολύ περισσότερο
Ο νέος ΚΟΚ αντιμετωπίζει αυστηρότερα την επανάληψη σοβαρών παραβάσεων. Για πολλές επικίνδυνες συμπεριφορές —όπως κινητό, κόκκινο, ζώνη, κράνος, STOP, υπέρβαση ορίου ταχύτητας πάνω από 50 χλμ./ώρα, οδήγηση στη Λ.Ε.Α. και παρεμπόδιση πρόσβασης ΑμεΑ— η δεύτερη ίδια παράβαση μέσα σε πέντε χρόνια μπορεί να επιφέρει:
- πρόστιμο 1.000 ευρώ και
- αφαίρεση άδειας οδήγησης για 180 ημέρες.
Σε τρίτη ίδια παράβαση μέσα στο προβλεπόμενο διάστημα, οι κυρώσεις μπορούν να φτάσουν τα 2.000 ευρώ και την αφαίρεση της άδειας για ένα έτος. Για βαρύτερες περιπτώσεις, ιδίως όταν προκαλείται τροχαίο ή συντρέχει πολύ υψηλή συγκέντρωση αλκοόλ, οι συνέπειες είναι ακόμη αυστηρότερες.
Τι πρέπει να θυμάται κάθε οδηγός
- Το κινητό στο χέρι μπορεί να κοστίσει 350 ευρώ και 30 ημέρες χωρίς δίπλωμα.
- Το κόκκινο σημαίνει 700 ευρώ και 60 ημέρες χωρίς δίπλωμα.
- Η υπερβολική ταχύτητα μπορεί να φτάσει τα 2.000 ευρώ και έναν χρόνο αφαίρεσης.
- Η οδήγηση υπό την επήρεια αλκοόλ μπορεί να οδηγήσει και σε ποινή φυλάκισης.
- Η ζώνη και το κράνος είναι υποχρεωτικά σε κάθε διαδρομή.
- Η υποτροπή μέσα σε πέντε χρόνια αυξάνει δραστικά τις κυρώσεις.
Η γνώση του ΚΟΚ προστατεύει ζωές
Τα ποσά είναι σημαντικά, αλλά το πραγματικό κόστος μιας επικίνδυνης επιλογής μπορεί να είναι πολύ μεγαλύτερο. Ο ΚΟΚ δεν υπάρχει μόνο για να επιβάλλει πρόστιμα· υπάρχει για να προλαμβάνει τραυματισμούς και απώλειες ζωών.
Στη Σχολή Οδηγών ΚΑΡΙΠΗΣ δίνουμε έμφαση όχι μόνο στην αποστήθιση των απαντήσεων, αλλά στην κατανόηση του λόγου πίσω από κάθε κανόνα. Ένας σωστά εκπαιδευμένος οδηγός δεν αποφεύγει απλώς το πρόστιμο — αναγνωρίζει έγκαιρα τον κίνδυνο.
Θέλεις να ελέγξεις τις γνώσεις σου; Μπες στο KARIPIS.GR και ξεκίνησε το Online Test Θεωρίας με τη βοήθεια του Lακη, του ψηφιακού συνοδηγού της σχολής.
Τελευταία ενημέρωση: 24 Σεπτεμβρίου 2026.
Το άρθρο έχει ενημερωτικό χαρακτήρα και αποδίδει συνοπτικά βασικές διατάξεις του Ν. 5209/2025. Οι κυρώσεις μπορεί να διαφοροποιούνται ανάλογα με το όχημα, τον οδηγό, τις συνθήκες, τη συρροή παραβάσεων, την πρόκληση ατυχήματος και μεταγενέστερες νομοθετικές αλλαγές. Για κάθε συγκεκριμένη περίπτωση ισχύει το επίσημο κείμενο της νομοθεσίας.
Πηγές
- Ν. 5209/2025, ΦΕΚ Α΄ 100/13.06.2025 — Κώδικας Οδικής Κυκλοφορίας και άλλες διατάξεις.
- Άρθρα 9, 16, 17, 24, 38, 46, 108, 110 και 132 του Ν. 5209/2025.
- Εθνικό Τυπογραφείο — επίσημη δημοσίευση στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως.
- Ν. 5209/2025, άρθρα 98, 101, 103, 106, 107 και 113.
- Ν. 4850/2021, άρθρο 4 παρ. 5–9, και ΥΑ Δ30/Α3/347507/2021 (ΦΕΚ Β΄ 5924/16.12.2021), άρθρα 2–6.
